Werk in Uitvoering

Schaakmat

16 juli 2025

Het gebeurt wel eens dat een gesprek zo vastloopt dat, ware het een schaakpartij geweest, het eindigt in een patstelling. Dat wil zeggen dat je pionnen, lopers, paarden, en andere stukken in beweging brengt in de overtuiging je punt te maken, maar dat uiteindelijk niemand wint. Wás het een schaakspel geweest dan zou je zeggen: ‘Kom, laten we nog een spelletje spelen’. Maar het was geen schaakpartij. Het was een conversatie tussen man en vrouw. Op de bank met een wijntje. Tijd voor een goed gesprek, dacht de vrouw. Maar voor ze het wist ging het over de twee lampen die boven de eettafel hingen.

Vanaf de bank hadden ze er goed zicht op. De vrouw zei: ‘die linkse lamp hangt scheef.’ De man die voor beide lampen een gat in het plafond had geboord waaraan hij enig ontzag ontleedde omdat het iets was dat de vrouw (goddank) niet kon, zei, als schoof hij een pion één stap voorwaarts: ‘Oh’. Waarop de vrouw haar paard in stelling bracht en erop los galoppeerde door te zeggen dat het een rommelig zooitje was. Dat hij de lamp aan het snoer had moeten ophangen zodat het loodrecht naar beneden hing en niet, zoals hij gedaan had, naast het snoer een staaldraad aan de lamp bevestigen en daar de lamp mee aan het plafond ophangen. Het staaldraad was loodrecht, het snoer lubberde er zo’n beetje langsheen. Diagonaal schoof de man de loper over het veld en zei: ‘Ik vind het mooi zo’.

Toen sleepte de vrouw een toren naar voren, recht en hompig: ‘Maar dat kun je niet mooi vinden. Het is lelijk.’ Een pion rustig een stap vooruitplaatsend, zei de man: ‘Vind ik niet.’

De vrouw fixeerde haar blik op het boek voor haar op het tafeltje, naast de fles wijn. Op de cover  van In ogenschouw, Essays over kunst, van Julian Barnes zaten een man en een vrouw op een bank. Ze waren verwikkeld in een amoureuze omstrengeling. Dat wilde ze ook. ‘Kunst is een sensatie’ zegt Barnes. De man op de bank keek naar de vrouw die in een doodlopende conversatie was beland. Ze draaide de wijn rond in haar glas, verstevigde haar greep rond de steel van het glas als wilde ze het door de ruimte laten suizen.

Uit de radio klonk De Matheuspassion van Bach, het Judasgezang: Stehet auf, lasset uns gehen; siehe, er ist da, der mich verrät. Op het moment dat Judas, Jezus zou kussen, zou een licht geluid van brekend glas te horen zijn. Ze zag al hoe rode wijn de licht blauwe muur paars kleurde. Toen het moment voorbij was, nam ze een slok en zei, als in een poging verlost te worden, ‘Dit weekend komen de kinderen.’

 

 

 

crossmenuchevron-down linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram